Foto Joost Putters

Joost Putters, Head Of Growth / Partner bij Jamezz, deelt zijn persoonlijke visie op de digitale toekomst voor horecaondernemers.

JOOST AAN HET WOORD:

Personeelstekort in de horeca:

"NEVER WASTE A GOOD CRISIS"

9 technologische kansen die het personeelstekort de Nederlandse horecaondernemer nú biedt

// Jamezz GASTBLOG

Personeelstekort in de horeca

9 technologische kansen die het personeelstekort de Nederlandse horecaondernemer nu biedt

Het personeelstekort loopt de spuigaten uit in vrijwel alle sectoren, waarbij de horeca het mogelijk als zwaarste mag ontgelden. Het land gaat gebukt onder de personele schaarste en dagelijks worden we via de nieuwsplatformen doodgegooid met de ellende die het voor veel ondernemers en consumenten teweeg brengt.

Het personeelstekort wordt uiteraard gezien als een groot probleem, wat het ook zeer zeker is. Echter biedt het personeelstekort voor met name de Nederlandse horecaondernemer enorme kansen.

Kansen die nú gegrepen moeten worden, niet over 2-3 jaar, nu. Kansen die het leven van de Nederlandse horecaondernemer structureel kunnen ontzorgen en vergemakkelijken.

Veel ondernemers hebben de hoop dat het personeelstekort straks wel weer inkrimpt. Helaas heeft het er alle schijn van dat dit in de komende jaren niet zomaar zal gaan gebeuren.

 

'In dit artikel ga ik dieper in op de oorzaken van het personeelstekort, de dragers ervan, hoe dit zo is gekatalyseerd door corona, waarom nú de juiste tijd is om te innoveren en welke 9 kansen er voor het oprapen liggen."



OORZAKEN PERSONEELSTEKORT

De huidige situatie is enkel een na-escalatie van trends die al jaren gaande waren en die nu enorm zijn gekatalyseerd door corona.

De arbeidskrapte is naar voren geschoven en zou zich -kijkend naar alle voorafgaande trends- naar alle waarschijnlijkheid op een later moment alsnog naar een chronisch personeelstekort ontwikkelen.

Door corona heeft de samenleving dit alleen in abrupte vorm om de oren gekregen, waardoor anticiperen en voorbereiden haast onmogelijk was.



Personeelstekort horeca

 

DE DRAGERS VAN HET PERSONEELSTEKORT

Het personeelstekort had een behoorlijke aanloop dat werd aangewakkerd door verschillende ontwikkelingen:

 

  • 1. Mensen kregen meer mogelijkheden tot alternatieve inkomsten. We kregen meer (jonge) crypto-/aandeleninvesteerders, dropshippers, en online affiliate ondernemers.
  •  
  • 2. Onder de jongeren werd de lust naar het werknemerschap minder. Trends als de FIRE-movement (First Invest, Retire Early) is een voorbeeld wat hier blijk van geeft.
  •  
  • 3. Er heerste een constante toename van het aantal ZZP'ers. De macht in eigen handen, werken wanneer, (en zoveel) jij wilt.
  •  
  • 4. Veranderende perceptie van werk (het leven buiten werk heeft een hoger belang gekregen).
  •  
  • 5. Papadagen, vaderschapsverlof, menstruatieverlof, extra vrije dagen, mental heatlh days. Mijns inziens positieve ontwikkelingen, moge dat duidelijk zijn. Met gemiddeld 29 vrije dagen bungelt Nederland hiermee nog altijd onderaan de Europese ladder. 
  •  
  • 6. Opkomst van -voor horecapersoneel- concurrerende markten, zoals de flitsbezorging die hogere lonen biedt, aantrekkelijkere werktijden voorschotelt en lagere flexibiliteit eisen stelt. 
  •  
  • 7. Vergrijzing van de samenleving.
  •  
  • 8. De 3- en 4-daagse werkweek. Mensen maakten al steeds minder arbeidsuren.

  • 9. Personeelstekort? Of een werkgeversoverschot? Volgens het CBS zijn er in Nederland sinds 2006 redelijk wat horecagelegenheden uit de grond gestampt: 28.700 wel te verstaan. In 2006 hadden we er 43.500, in 2021 waren dit er 72.200. Ofwel een toename van 65.9%. Als we er dan eventjes de werkzame beroepsbevolking tegenaan leggen, die groeide in deze periode 8 keer zo traag: 8.2%...

 

HOE KATALYSEERDE CORONA DEZE TRENDS TOT EEN EXPLOSIEF PERSONEELSTEKORT?

De Nederlandse horecaondernemer heeft te kampen gehad met ontwikkelingen waar zij zwaar door gedupeerd werden. Dit is deels te wijten aan de sector, maar vooral aan externe en nieuwe factoren die hieraan hebben bijgedragen:

 

  • • Personeel werd ontslagen/had geen werk meer.
  •  
  • • Door de vele flex-contracten bleek de West-Europese horecatijger maar weinig beschermd. Tevens bleek dat deze contracten hen er in tijden van werkloosheid niet doorheen konden trekken.
  •  
  • • De GGD eiste een bak met jongvolwassen (potentieel) horecapersoneel op, die ook nog eens gemiddeld beter betaald werden.
  •  
  • • Personeel ging op zoek naar stabielere alternatieven.
  •  
  • • Personeel ging in het buitenland reizen en stelde de carrière tijdelijk uit.
  •  
  • • Horecapersoneel kreeg ruimte voor bewustwording.  De standaard bleek best zwaar te zijn, extreme flexibiliteit werd verwacht en doorgaans werd werken in de horeca in vergelijking slecht betaalt.
  •  
  • • Door de onzekere toekomst met corona nam ook het vertrouwen in een stabiele carrière af in de horecasector.
  •  
  • • Remote werken werd populairder, wat in de horeca helaas niet mogelijk is.
  •  
  •  

Door de onverwachte versnelling van de trends is het de ondernemers niet aan te rekenen dat zij zich nu in deze situatie bevinden. De situatie waar zij zich over enkele jaren in bevinden anderzijds weer in veel gevallen wél. Uitzonderingen daar gelaten. Er mag absoluut niet onderkend worden dat vrijwel alle ondernemers alles op alles hebben gezet om het hoofd boven water te houden, de strijdkracht waarmee horeca Nederland heeft gevochten en nog steeds vecht, verdient meer dan alleen lof.

Voor de vooruitkijkende ondernemer blijkt dat de huidige situatie juist ruimte biedt voor een technische fundering, waar permanent uitdagingen kunnen worden opgelost die al ver voor corona en voor de personele trends speelden.

De technische handvaten zijn er, het succes hangt er nu met name van af of zij nú handelen, en de technische handvaten beetnemen die hen aangereikt worden.

 Personeelstekort horeca

 

INNOVATIE DRAAGVLAK

De ondernemer heeft het draagvlak voor innovatie met name te danken aan de media en de (terecht) klagende menigte. Doordat iedere dag het schrijnende personeelstekort wordt uitgelicht en bevestigd, is er nu begrip en goedkeuring ontstaan onder de horecabezoekers voor technische innovatie.

Zij begrijpen inmiddels beter dat een ondernemer nu gebonden is om alternatieve invulling te geven voor het personele gat dat is ontstaan. Het begrip voor het nog niet implementeren van de beschikbare techniek is echter tijdelijk, totdat het omslaat tot een gefrustreerd onbegrip waarom je niet geïnnoveerd hebt.

"Waar wij vroeger gecharmeerd waren van de man die de straatlantaarns in de wijk kwam aansteken, zouden wij nu behoorlijk onbegrip tonen wanneer we door het donker naar huis rijden, omdat er voor jouw buurt vandaag even geen lantaarnaansteker ingepland kon worden."

Niet alle kansen gelden volledig voor alle horecaondernemers, maar zijn afhankelijk het type horeca en in hoeverre het erbij past. Toch past op vrijwel ieder horecapotje wel een bepaald innovatie dekseltje.

 

JUISTE TIJD voor deze 9 technologische kansen voor horecaondernemers

Technologisch ondersteuning in de horeca vereiste vier technologische staanders voor succes. Waar deze vijf jaar geleden nog niet volgroeid waren, hebben deze inmiddels een stabiele vorm aangenomen:

 

  • 1. Internet toegang: Vrijwel iedere volwassen heeft inmiddels permanente toegang tot het internet en er is vrijwel altijd stabiele wifi aanwezig voor horecasystemen.
  •  
  • 2. Smartphone bezit: Met 93% heeft de Nederlandse markt wereldwijd de hoogste smartphone-penetratie.
  •  
  • 3. QR-gewenning: QR is volledig geïntegreerd en vertrouwd in de samenleving. Onder andere de overheid (Digi-D) heeft dit als standaard gehanteerd voor het 2FA inlogsysteem.
  •  
  • 4. De Nederlander is doorgaans volledig comfortabel met online betalingen.
  •  

Omdat dit draagvlak anno 2022 onder de Nederlandse horecagast aanwezig is én de techniek gereed is voor innovatie, biedt dit ruimte voor enorme kansen.

In Nederland is deze situatie een stuk gunstiger dan in vele andere landen. Daar kampen zij nog met een hoog gebruik van cash geld, minder QR-adaptie, minder online betalingen of minder smartphone bezit.

 


KANS 1: STRUCTUREEL DE HOOGSTE KOSTENPOST VERLAGEN

Waar de bedrijfstechnische vuistregel 30% is, bedragen de gemiddelde loonkosten in de horeca tussen de 40-60% van de omzet. Dit was pré-corona al het geval. Met de opkomende concurrentie op de personele wervingsmarkt ziet het er voorlopig niet naar uit dat deze verhouding zal verbeteren. 

Door de inzet van technische ondersteuning zoals bestelzuilen, QR-bestelsoftware en afhaal- en bezorgwebshops, kan met een lagere personele bezetting hetzelfde of meer aantal gasten binnen acceptabele wachttijd bediend worden.

"Ja maar die techniek doet af aan de gastenbeleving" - nee, een gast een half uur laten wachten doet af aan de gastenbeleving (en je mist trouwens inkomsten).

Het gebruik van deze technische ondersteuning leidt al snel tot een significante afname in personele kosten in verhouding tot de omzet. Afhankelijk van de inzet en de toepasbaarheid van de techniek leidt dit tot een gemiddelde verhoudingsverbetering van 20-30%.

Ook door het gebruik van tafelreserveringssoftware, de inzet van SEO/SEA, social media, loyaliteitsplatformen en e-commerce optimalisatie kunnen bedrijfsprocessen efficiënter worden ingericht en kan de reikwijdte en gastenbinding aanzienlijk verbeterd worden.

 

horeca personeelstekort

 

KANS 2: VERBETER DE CONCURRENTIEPOSITIE

Door aan de achterzijde minder kosten te maken, zal de innoverende ondernemer zich in een betere positie bevinden om prijzen laag te houden.

Waar de gemiddelde bierprijs inmiddels is gestegen tot boven de 3 euro, zal het voor de gast een wezenlijk verschil kunnen maken om standaard plaats te nemen op het terras waar de prijzen lager zijn dan bij de omliggende gelegenheden.

Zeker met inachtneming van de algemene inflatie en de daling van de koopkracht, is de gast bewuster bezig met de portemonnee wanneer zij horecagelenheden bezoeken.

 

KANS 3: LAGERE STRUCTURELE PERSONELE AFHANKELIJKHEID

Door als ondernemer jezelf en je personeel technisch te laten ondersteunen zorg je ervoor dat je minder afhankelijk bent van je personele bezetting.

Je bent veel beter bestand tegen het onderliggende probleem: de wisselende druktes. Is het rustig, bedient het personeel gewoon volledig de gasten. Begint de gemiddelde wachttijd onacceptabel lang te worden, dan bepaalt de gast vanzelf om te grijpen naar de smartphone of aan te sluiten bij de bestelkiosk.

Scheelt je toch een hoop "wie-o-wie-heeft-vanmiddag-tijd-om-bij-te-springen?-🙏🙏-appjes" in de groepsapp.

  

KANS 4: EEN CONSTANT SCHILD TEGEN OVERHEIDsRESTRICTIES

Of je het er nu mee eens bent of niet, de ondernemer moet realistisch naar de toekomst blijven kijken. Hierbij kun je al snel concluderen dat de toekomst allerminst zeker is en dat het verleden leert dat ongeacht de vele voorgestelde alternatieven, vergaande restricties kunnen worden opgelegd en gehandhaafd. Het is dan ook nu de kans je als ondernemer hiervoor te wapenen door simpelweg twee zaken:

  • 1. Jezelf actiever te profileren op social media en te zorgen dat wanneer bezorging of afhaal het enige alternatief is, je bovenaan het rijtje staat wanneer de gast online op zoek gaat.
  •  
  • 2. Jezelf de flexibiliteit te geven om snel te kunnen schakelen van bestelproces. Wij hebben gedurende de restricties gezien dat ondernemers binnen enkele uren hun QR-applicaties omtoverden tot webshop voor afhaal en bezorging. Ook waren er ondernemers die een afhaalloket konden openen met gebruik van een kiosk of QR-toepassing.
  •  

KANS 5: CREËER EEN INNOVATIEBASIS

Naast het efficiëntere werken en de gemiddeld 32% hogere bestelwaardes dat een bestelplatform creëert, biedt het een stabiele fundering voor toekomstige innovatie. Waar veelal niet in eerste instantie aan gedacht wordt, is dat een QR-applicatie, webshop of kiosk ook bijdraagt aan een hogere gastenbinding.

Door de mogelijkheid tot het gebruik en verstrekken van kortingscodes en emailmarketing, én het kunnen koppelen van loyaltyprogramma’s, creëer je als ondernemer dat het aantrekkelijker wordt voor de gast om terug te komen naar jouw onderneming.

Door deze integraties heeft de ondernemer meer binding met zijn of haar gast, ook al is deze kilometers ver van hen vandaan. Door goed ingerichte emailmarketing en loyaltysystemen kun je de gast bijvoorbeeld gericht op de hoogte stellen van nieuwe evenementen, belonen bij meervoudige bezoeken, en hen een dag voor de verjaardag feliciteren en uitnodigen om bij jou de borrel te houden.

Jouw tamtam wil je laten horen op de plaatsen waar de meeste potentiële gasten zijn, die passen bij jouw doelgroep. Doordat de Nederlander gemiddeld 107 minuten per dag op de sociale platformen te vinden is, is dit dan ook de belangrijkste plek waar de ondernemer zich wil laten zien.

Veel ondernemers hebben moeite met het verkrijgen van een grote online following, maar begrijpen de toegevoegde waarde van een groot online publiek. Met name de eigen bezorg-/afhaalwebshops en QR-applicatie kunnen hier een enorme boost aan geven. Door de gast na de online bestelling of betaling direct door te leiden naar bijvoorbeeld de Instagrampagina van het betreffende restaurant, genereer je een massa aan traffic over jouw IG-account. Hang hier nog in de app of op het IG-profiel een follow, like, tag, review of share actie aan, en je ziet jouw online achterban met de dag groeien en je plaats op de Google review lijst stijgen.

Door de grotere following wordt het voor jou ook een stuk eenvoudiger om jouw zaak vol te krijgen wanneer je een paar weken later een post plaatst dat jullie live muziek hebben aankomende vrijdag. Of wat dacht je ten behoeve van personeelswerving het publiek te laten weten dat jouw aankomend personeel tegenwoordig gratis mag sporten bij de naastgelegen sportschool en er een aanmeldbonus is?

 

horeca personeel tekort

 

KANS 6: DRAAG JE STEENTJE BIJ

Inhakend op de kans hierboven, wordt deze methode ook veel gebruikt voor een bijdrage aan een door de ondernemer gekozen doel. Zo kan de ondernemer bijvoorbeeld op dezelfde manier awareness creëren voor specifieke onderwerpen en eventueel vragen om een bijdrage voor een door hen gekozen doel. Behoud van de buurt, het WNF, Oekraïne, Kinderen In Nood. Dagelijks zien wij via het platform veel donaties binnen komen.

 

KANS 7: ZORG VOOR STRUCTUREEL HOGERE OMZET

Door de hogere doorloopsnelheid en een geautomatiseerde cross- en upsell mogelijkheden, realiseren de betere bestelplatformen tot 30% meer omzet. Deze functionaliteiten kunnen op basis van handige, assertieve en psychologische toepassingen verwerkt worden. Zo worden producten met elkaar gekoppeld, kunnen categorieën uitgelicht of naar marge worden ingedeeld, en kunnen menukaarten en prijzen op verschillende tijden van de dag of week automatisch gewisseld worden.

 

KANS 8: ELIMINEER NEE-VERKOOP

Nee-verkoop zal niet meer voorkomen. Doordat de digitale menukaart direct is aan te passen kan de ondernemer het niet-voorradige product direct onzichtbaar maken voor de gast, waardoor deze nooit meer een optie of product te zien krijgt dat helaas niet beschikbaar is en de "oh...-wat-heb-je-dan-wel?-vraag" achterwege kan laten.

 

KANS 9: BLIJF VOOROP LOPEN

De horecaondernemer is al tijden niet alleen maar horecaondernemer meer. Of zouden dat niet moeten zijn. Of de interesse er nu ligt of niet, anno 2022 ben je als horecaeigenaar ook online entrepreneur.

Aangesloten bij een platform zul je vaak meegedragen worden met de nieuwste ontwikkelingen. Wordt NFC het nieuwe QR? Dan biedt het betere platform jou deze mogelijkheid. Neemt TikTok de wereld over? Koppel je jullie nieuwe account toch gewoon. Samenwerken met de lokale wijnhandel? Laat je de gasten toch ook gewoon via de app daar een doosje voor thuis bestellen, nadat ze het bij jou geproefd te hebben? Nieuwe populaire betaaltoepassing? Wordt die vanzelfsprekend gekoppeld.

Omdat een proactief bestelplatform constant dient te ontwikkelen, lift je hier automatisch op mee én heb je een vaste innovatiepartner. Is er wat nieuws? Dan lees je het in hun updates, release notes, de nieuwsbrief, of hoor je het van jouw contactpersoon.

 

CONCLUSIE: Never waste a good crisis

“Never waste a good crisis”. Iedere crisis biedt namelijk veel kansen. Zo biedt de 2022 variant dat de Nederlandse horecaondernemer dus niet alleen structureel de allergrootste en onzekere kostenpost kan verlagen, maar ook nog eens een mogelijkheid heeft om op efficiëntere wijze meer omzet te genereren.

Daarbij is dit de kans om een boost te geven aan de online reikwijdte, meer online binding te creëren en mee te gaan met de nieuwe samenleving door te innoveren. De innoverende ondernemer zet zich hiermee tenslotte ook nog eens in een stuk betere positie om acceptabelere prijzen voor de gast te bieden, waardoor de concurrentiepositie zal verbeteren ten opzichte van de achterblijvende gelegenheden.

Het is nú aan de Nederlandse ondernemer om gebruik te maken van het innovatiedraagvlak dat voor én door hen is gecreëerd. Dit is de tijd waar de juiste vereisten bij elkaar zijn gekomen. Het is nu de verantwoordelijkheid aan de ondernemer om kansen te grijpen en te accepteren dat de samenleving verandert.

Het zou zomaar anders goed kunnen zijn dat straks vele gasten dat verouderde onverlichte lantaarnstraatje voorbij zullen lopen, omdat ze de opvallende nieuwe duurzame straatverlichting in de rest van de buurt al van mijlenver zagen schijnen.

 

Meer tips & tricks over 'slim ondernemen'? Bekijk onze blog hier!

 

 

Joost Putters

Partner & Head Of Growth bij Jamezz

 

 

// Overleg met onze experts

Contact

© Jamezz 2024 // Algemene voorwaarden // Privacy verklaring // Cookies

server img Link naar Webfit Multimedia Webfit Multimedia